ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΗ
Το νησί της Λέσβου είναι ένας χώρος προικισμένος. Οι φυσικές του ομορφιές, το κλίμα του, το γόνιμο έδαφός του, γέννησαν ανθρώπους με βαθιά την αίσθηση του ωραίου και της αρμονίας, από τα βάθη της αρχαιότητας ως τις μέρες μας. Από την εποχή των μύθων ακόμα η Λέσβος είναι γνωστή για την άνθηση των Τεχνών.
Αυτός ο χώρος γέννησε και ανέθρεψε ποιητές σαν την Σαπφώ και τον Αλκαίο στην αρχαιότητα ή τον Οδυσσέα Ελύτη στις μέρες μας, λογοτέχνες σαν τον Μυριβήλη, φιλοσόφους σαν τον Πιττακό και τον Θεόφραστο, ζωγράφους σαν τον Γ. Ιακωβίδη και αμέτρητους ακόμα.
ΛΑIΚΗ ΤΕΧΝΗ
Ευρήματα που ήρθαν στο φως έπειτα από ανασκαφές στην αρχαία Θέρμη, μαρτυρούν την ανάπτυξη της αγγειοπλαστικής και χαλκουργίας. Η αγγειοπλαστική τέχνη εκφράζεται μέχρι σήμερα στην Αγιάσο, με μέσα που εξακολουθούν να είναι παραδοσιακά όπως ο πηλός, οι κεραμικοί τροχοί και φούρνοι.
Μεγάλη πρόοδο γνώρισε επίσης και η ξυλογλυπτική. Έχοντας σαν βάση το ξύλο ελιάς που αφθονεί στο νησί, έχουν φτιαχτεί περίτεχνα τέμπλα στις εκκλησίες, ξύλινες κασέλες, απομιμήσεις αρχαίων αγγείων κ.α.
Η ΛΕΣΒΙΑΚΗ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ
Με την πάροδο του χρόνου και την εισβολή των Τούρκων υπήρξαν αλλοιώσεις στην πόλη της Μυτιλήνης.
Απόκλιση από τα χωριάτικα σπίτια - που ήταν χτισμένα σύμφωνα με τις στοιχειώδεις ανάγκες - αποτέλεσαν οι Πύργοι με την πέτρινη κατασκευή, το ύψος, τους φεγγίτες και τα "σαχνισίνια" που έδιναν μεγαλύτερες διαστάσεις στον επάνω όροφο. Τέτοιοι Πύργοι σώζονται ακόμα και σήμερα στα προάστια. Επίσης, σώζονται και αρχοντικά σε άριστη κατάσταση όπως των Αλεπουδέλη (Ελύτη) και Παπαδοπούλου. Χαρακτηριστικά τους είναι οι ιωνικές και δωρικές κολώνες, οι προσόψεις και οι θολωτές εσοχές.
Βασικό χαρακτηριστικό όλων σχεδόν των οικισμών της Λέσβου είναι ο αστικός τους χαρακτήρας. Σε πολλούς οικισμούς το συνεχές δομικό σύστημα επικρατεί και οι αυλές λείπουν τελείως. Σε όσους πάλι υπάρχουν αυλές, είναι περιστοιχισμένες από ψηλούς μαντρότοιχους και τελείως απομονωμένες από το δρόμο.
ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΕΣ
Μεγάλες προσωπικότητες των Γραμμάτων και των Τεχνών ανέδειξε η Λέσβος από τα χρόνια της αρχαιότητας έως και σήμερα, όπως: ο περίφημος φιλόσοφος και βοτανολόγος Θεόφραστος (387 - 272 π.χ.), ο ιστορικός Θεοφάνης (100 π.χ.), ο μουσικός, κιθαρωδός και ποιητής, Αρίων (625 - 585 π.χ.), ο μεγάλος μουσικός και δημιουργός της χορικής ποίησης Τέρπανδρος (210 π.χ.), ο Πιττακός που ήταν ένας από τους επτά Σοφούς της αρχαιότητας.
Δεν μπορούμε βέβαια να παραλείψουμε δύο φυσιογνωμίες με ιδιαίτερη λάμψη, όπως τον Αλκαίο και τη Σαπφώ. Η Σαπφώ γεννήθηκε στην Ερεσό το 612 π.χ., και έμεινε ανυπέρβλητη ακόμα και σήμερα για το άνθος, την αισθαντικότητα και την λεπτή λυρική δόνηση των στίχων της.
Στα προεπαναστατικά χρόνια διακρίνεται ο Βενιαμίν ο Λεσβίος, ένας από τους πιο σπουδαίους Δασκάλους του Γένους. Στα μεταπελευθερωτικά χρόνια, η πνευματική κίνηση στο νησί αποκτά ιδιαίτερη άνθηση με τους λογοτέχνες Στρατή Μυριβήλη, Ηλία Βενέζη κ.α. Μια πλειάδα λογοτεχνών συνεχίζει και σήμερα την πνευματική άνοιξη, με κορυφαίο εκπρόσωπό της τον ποιητή και νομπελίστα, Οδυσσέα Ελύτη.
ΛΑIΚΕΣ ΦΟΡΕΣΙΕΣ
Χαρακτηριστικές φορεσιές της Λέσβου σώζονται πολλές και μπορεί να τις δει κανείς στη μόνιμη έκθεση του Συλλόγου Γυναικών Λέσβου. Πατατούκες, γούνες, παλτά, βράκες, γυναικείες χρυσοκέντητες γιορτινές φορεσιές από το Πλωμάρι, τη Βρίσα, την περιοχή της Γέρας. Στην ίδια έκθεση παρουσιάζονται τα λεσβιακά παραδοσιακά υφαντά και κεντήματα. Λαογραφικές συλλογές με φορεσιές της Λέσβου υπάρχουν σε όλο το νησί και είναι ανοιχτές στους επισκέπτες όλο το χρόνο, κάθε μία με τα δικά της μοναδικά εκθέματα.
Το νησί της αρμονίας και της ομορφιάς.
Ένας βράχος ριζωμένος στο απέραντο γαλάζιο του Αιγαίου. Κομμάτι της καταποντισμένης Αιγηίδας, κομμένο δάκτυλο της πανάρχαιας Ανατολής.
Μια πανέμορφη κρούστα, ασημοπράσινη φτιαγμένη από το πεύκο, την ελιά και την βελανιδιά, ντύνει το μεγαλύτερο μέρος από το έδαφός της.
Είναι η Λέσβος των 1630 τ.χμ. και των δύο αδελφών κόλπων που καθορίζουν το μοναδικό σχήμα της σε όλο το Αιγαίο.
Βρίσκεται αντίκρυ στην Μικρά Ασία και είναι τοποθετημένη θα λέγαμε στην είσοδο του Αδραμυττινού κόλπου βόρεια της Χίου.
Απέχει από τον Πειραιά περίπου 180 μίλια.
Το μήκος του νησιού είναι 70 χιλιόμετρα, το πλάτος 45 χιλιόμετρα και η ακτή ξετυλίγεται σε 320 χιλιόμετρα. Είναι το τρίτο μεγαλύτερο νησί στην Ελλάδα μετά από την Κρήτη και την Εύβοια.
Ο πληθυσμός της είναι περίπου 100.000 κάτοικοι και πρωτεύουσά της είναι η Μυτιλήνη.
Η Λέσβος προσφέρεται για όμορφες διακοπές και ήρεμες περιηγήσεις, αφού συνδυάζει την φύση με τον πολιτισμό, την γαστρονομία με την ήρεμη διασκέδαση, τις καταπληκτικές παραλίες με τις οικογενειακές εγκαταστάσεις φιλοξενίας!
Η παράδοση, ο πολιτισμός, η ιστορία, οι τέχνες και η πνευματικότητα είναι τα χαρακτηριστικά που κυριαρχούν σ' αυτή την όμορφη γωνιά του Αιγαίου, τη Λέσβο.
Όλα αυτά ανάμεσα σ' ένα φυσικό περιβάλλον άγριας ανεμελιάς, παίζοντας με τα χρώματα, τις μυρωδιές και τους ήχους.
Κι ο ήλιος που αστράφτει, αναζωογονεί και λάμπει περισσότερο εδώ και οπουδήποτε αλλού, λούζοντας χρυσές αμμουδιές και διασκεδάζοντας τον εαυτό του, μέσα στα γαλανά κρυστάλλινα νερά καθώς αντανακλά τις ακτίνες του. Ηλιόλουστα κορμιά, απολαμβάνουν αισθησιακά τα θερμά του χάδια μ' ένα τρόπο που θα έλεγε κανείς, ότι είναι αιχμάλωτα της ομορφιάς και του πάθους.
Κι αργότερα ένας περίπατος, σ' ένα μέρος όπου σε χαιρετούν χαμογελαστά κι ευπρόσδεκτα πρόσωπα, μέσα από πλακόστρωτους δρόμους και μονοπάτια που αντηχούν θρύλους και ιστορίες.
Μέσα από μέρη αρχαίας λατρείας όπου αισθάνεσαι ότι οι θεότητες ακόμη ζουν κι όπου συλλέγεις γεύσεις με ίχνη μυστηρίου κι Ανατολής.
Και η ευθυμία που απομένει μετά από το ούζο, αποτελεί ένα σημάδι της έντονης νύχτας που ακολουθεί, όταν ο ρυθμός της μουσικής γίνεται ένα με τον χτύπο της καρδιάς και η νύχτα γίνεται ερωτική.
Μοναδικά είναι τα αξιοθέατα του νησιού, όπως τα πολλά και άκρως ενδιαφέροντα μουσεία του, τα μοναστήρια και οι εκκλησίες του, τα διάσπαρτα κάστρα από τις εποχές των μεγάλων κατακτητών, οι πόλεις και τα χωριά που διατηρούν την πλούσια αρχιτεκτονική τους κληρονομιά, που σίγουρα θα αφήσουν στον επισκέπτη μια ανεπανάληπτη εικόνα!
Νησιά Αιγαίου, Λέσβος, άποψη της Μυτιλήνης
Το απολιθωμένο δάσος, οι απέραντοι ελαιώνες και τα (πευκοδάση, οι εκτεταμένες αμμουδιές του νησιού αυτού που μοιάζει με βεντάλια είναι τα χαρακτηριστικά της Λέσβου.
Η Μυτιλήνη διακρίνεται για τα αρχοντικά βαυαρικού, προβηγκιανού και νεοκλασικού ρυθμού. Το Κάστρο, το Αρχαίο Θέατρο, το Γενί Τζαμί, το Λεσβιακό Σπίτι και μία σειρά από αρχοντικά - πύργοι, όπως των Σάλτα και Χατζησάββα καθώς και μουσεία είναι μερικά μόνο από αυτά που αξίζει να επισκεφθείτε.
Νησιά Αιγαίου, Λέσβος, Γεφύρι Αγίας ΠαρασκευήςΗ Αγία Παρασκευή, είναι μία κωμόπολη με ξεχωριστό ύφος. Το Ελαιοτριβείο και το Γεφύρι της Κρεμαστής είναι κάποια από τα σημαντικά αξιοθέατά της.
Η Αγιάσος είναι γραφική κωμόπολη και φημίζεται για την αγγειοπλαστική και ξυλογλυπτική τέχνη που έχει δημιουργήσει σχολή.
Εάν την επισκεφθείτε μην ξεχάσετε να γνωρίσετε το Δάσος, στη θέση "Ζίγκος". Η Άντισσα είναι μεσόγεια κωμόπολη με επίνειό της τον Γαββαθά, μία από τις ωραιότερες παραλίες του νησιού.
Αξίζει να γνωρίσετε τη συλλογή Φυσικής Ιστορίας στη Βρίσα ένα μεσογειακό κεφαλοχώρι που βρίσκεται κοντά στο ακρωτήρι Άγιος Φωκάς. Επίνειο της Βρίσας είναι τα Βατερά.
Η Ερεσός, διαθέτει ενδιαφέροντα αρχιτεκτονικά στοιχεία. Η κωμόπολη συνδέεται με τη Σκάλα Ερεσού με μία θαυμάσια δεντροστοιχία . Στη Σκάλα βρίσκονται πολλά ξενοδοχείο και η τουριστική κίνηση είναι πολύ μεγάλη.
Τρεις οικισμοί, οι Πύργοι, η Λουτρόπολη και η Θερμή θα σας εντυπωσιάσουν. Στην Παραλία Θερμής λειτουργούν ιαματικές πηγές . Αξίζει τον κόπο να επισκεφθείτε τις μεσαιωνικές... χαβούζες και ν' ανακαλύψετε, επίσης, κομμάτια του ναού της Θερμίας Αρτέμιδας.
Η Καλλονή, γνωστή για την ονομαστή σαρδέλα και τις απέραντες αμμουδιές έχει πολλά αρχαιολογικά ευρήματα αφού στον κόλπο της Καλλονής και κοντά στην πόλη έχουν αποκαλυφθεί οι αρχαίες πόλεις- κράτη Πύρρα και Αρίσβη.
Η Μήθυμνα (ή Μόλυβος), με κάστρο στην κορυφή της και τα περίφημα Λουτρά, το Παππάδος με επίνειό του το Πέραμα, η Πέτρα, το Πλωμάρι με το φημισμένο ούζο, ο Πολιχνίτος είναι χωριά και κωμοπόλεις με αυξημένη τουριστική κίνηση.
Το Σίγρι είναι χτισμένο σ' ένα εντυπωσιακά ηφαιστειογενές τοπίο και προσφέρεται για αυτό που λέμε διακοπές για... περισυλλογή! "Πουθενά σε κανένα άλλο μέρος του κόσμου,
ο ήλιος και η Σελήνη δε συμβασιλεύουν τόσο αρμονικά,
δε μοιράζονται τόσο ακριβοδίκαια την ισχύ τους,
όσο επάνω σε αυτό το κομμάτι της γης που κάποτε,
ποιος ξέρει, σε τι καιρούς απίθανους,
ποιος θεός, για να κάνει το κέφι του,
έκοψε και φύσηξε μακριά ίδιο πλατανόφυλλο
καταμεσής του πελάγους."
Οδυσσέας Ελύτης
Το γλυκό και εύκρατο κλίμα του νησιού, το πλούσιο έδαφος και τα άφθονα νερά του, δημιούργησαν την καταπράσινη Λέσβο που απολαμβάνει ο επισκέπτης σήμερα. Οι απέραντοι ελαιώνες, τα δάση από πεύκα, τα χιλιάδες είδη φυτών και δένδρων, συνθέτουν τοπία μαγευτικά.
Στις πλαγιές των βουνών υπάρχουν καταπληκτικές περιπατητικές διαδρομές, αλλά και ιδανικές διαδρομές για mountain bike και enduro.
Σε διάφορα σημεία του ορεινού συγκροτήματος του νησιού υπάρχουν χείμαρροι που διαρρέουν και γονιμοποιούν μικρές ή μεγάλες πεδινές εκτάσεις.
Ένα πλήθος ακρωτήρια σχηματίζονται στην περιμετρική έκταση του νησιού που παρουσιάζει, με τις μικρές και μεγάλες κολπώσεις του, μια ιδιαίτερη εικόνα μέσα στο ανατολικό Αρχιπέλαγος.
Το νησί της Λέσβου έχει ένα μοναδικό οικοσύστημα που κανείς σπάνια συναντάει στα νησιά. Τα "οικοτουριστικά μονοπάτια" οδηγούν τον ταξιδιώτη σε μία πορεία ανακάλυψης μέσα στη μοναδικότητα του λεσβιακού τοπίου. Ένας οδοιπόρος μπορεί να ακολουθήσει οποιοδήποτε από τα μονοπάτια που ξεκινούν από τη γραφική κωμόπολη της Αγιάσου, διασχίζουν το βουνό του Ολύμπου και καταλήγουν στη νότια πλευρά του νησιού, στο Πλωμάρι ή στην παραλία των Βατερών.
Ενδιαφέρον επίσης παρουσιάζουν οι "οικοτουριστικές" διαδρομές στις περιοχές των Δήμων Ευεργέτουλα και Πέτρας. Κατά μήκος των διαδρομών αυτών, θα συναντήσει γραφικά χωριά στα οποία μπορεί να ξαποστάσει, σημεία όπου η θέα κόβει την ανάσα, καφενεδάκια και ξωκλήσια, δροσιστικές πηγές και μία πλούσια αφθονία από σπάνια φυτά κι άγρια λουλούδια.
Στους κόλπους της Γέρας και της Καλλονής, φιλοξενούνται δύο μοναδικοί υδροβιότοποι, -προστατευόμενοι από το Natura 2000- ζωτικοί για την διατήρηση της βιοποικιλότητας του νησιού, που ξεχωρίζει από ολόκληρη την Ευρώπη. Πολλά σπάνια είδη πουλιών συγκεντρώνονται σ' αυτές τις περιοχές και αποτελούν το αντικείμενο παρακολούθησης πουλιών (bird-watching) κυρίως την άνοιξη και το φθινόπωρο.
Άλλοι αξιοσημείωτοι υδροβιότοποι που αποτελούν καταφύγιο σ' ένα σημαντικό αριθμό σπάνιων πουλιών είναι η περιοχή στον Αλμυρό-ποταμό- το ποτάμι των Βατερών- καθώς και η Σκάλα Ερεσού.
Η φύση ίσως πουθενά αλλού στον κόσμο δε στάθηκε τόσο γενναιόδωρη όσο στη Λέσβο.
Απόδειξη οι διάσπαρτες ιαματικές πηγές της (στον Κόλπο Γέρας, στον Πολυχνίτο, στο Λισβόρι, στη Θερμή, στην Εφταλού, στην Άργενο, κ.α.) με τις αποτελεσματικές θεραπευτικές τους ιδιότητες. Οι πηγές είναι τα απομεινάρια και η απόδειξη της έντονης ηφαιστειακής δραστηριότητας της περιοχής.
Τα πολύτιμα πλούσια σε διοξείδιο του άνθρακα, χλώριο, θείο και ραδιούχα στοιχεία, η κατάταξη σε θερμοκρασίες και μονάδες δραστηριότητας του ραδίου, είναι φημισμένα στη Λέσβο από τα βάθη των χρόνων κι ελκύουν ένα μεγάλο αριθμό επισκεπτών στο νησί.
Ss
